Tháng 4/2021, Tập đoàn Vingroup có văn bản đề xuất với UBND tỉnh Hà Tĩnh cho khảo sát, nghiên cứu lập quy hoạch đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất ô tô và linh kiện kết hợp cảng biển rộng 2.000ha tại khu kinh tế Vũng Áng. Trong đó, diện tích đất liền là 1.500ha, diện tích mặt nước biển là 500ha.
Vingroup cho biết sẽ khảo sát xây dựng tổ hợp bao gồm nhà máy sản xuất ô tô VinFast, chuỗi nhà máy sản xuất linh kiện phụ trợ cho công nghiệp ô tô và thiết bị nghe nhìn công nghệ cao. Vingroup cũng sẽ xây dựng cảng biển tổng hợp và khu logistics để phục vụ nhu cầu vận tải biển cho nhà máy, xây dựng khu du lịch, khách sạn…
Và hẳn nhiên đã đề nghị dự án thì sẽ được đồng ý, nghĩa là tập đoàn này đã có 2.000ha đất để làm nhà máy ô tô, một dự án đất đai khủng khiếp mà chưa có nước nào trên thế giới dám chơi bạo tay như vậy.
Thế mà, chỉ 7 tháng sau, đầu năm 2022, tập đoàn Vingroup thông báo dừng sản xuất xe ô tô chạy xăng để chuyển sang sản xuất ô tô chạy điện.
Hẳn nhiên lại vẫn là những lời tán dương, là kế hoạch làm ăn lớn, là tiên phong, là vì lâu dài, vì con người và môi trường và vì… rất nhiều thứ.
Điều gì làm cho tập đoàn này thay đổi chóng mặt như vậy?
Câu hỏi đặt ra là có cái kiểu làm ăn gì mà cứ như “chuồn chuồn đớp nước” vậy thì làm sao có hiệu quả ở các dự án đầu tư. Và cơ bản là lấy tiền đâu để đổ ra hết dự án này đến dự án khác vô tội vạ như thế. Xưa nay, cha ông ta đã chẳng từng dạy “Một nghề cho chín, còn hơn chín nghề” đó sao?
Và người ta bắt đầu ngờ ngợ, rồi nghi ngờ.
Thậm chí có nhiều người đã chỉ thẳng ra rằng: Sản xuất với sản phẩm gì, chẳng qua chỉ là mấy dự án kiểu “Bphone Quảng Nổ” nhằm rửa tiền cho sạch đó thôi, ai chẳng biết dự án thì có thể thay đổi và có thể ngừng, nhưng đất đai thì chẳng thấy trả lại một mét nào.
Và chẳng ai lạ gì các đại gia tại Việt Nam hầu hết đều “cạp đất mà ăn” để làm giàu, để thành đại gia đấy thôi.
Và nay thì họ cần những đồng tiền được tẩy rửa sạch sẽ đưa ra quốc tế.
Người ta nhớ lại, mới đây, 12/2021, tập đoàn Vingroup “tái cấu trúc nội bộ” với việc lập ra công ty con mới mang tên VinFast Singapore nằm trung gian giữa tập đoàn mẹ và hãng xe hơi VinFast. Và dư luận xã hội, các nhà kinh tế và luật đã đọc vanh vách ra rằng: Việc này giúp tập đoàn phần nào tránh được mức thuế cao đồng thời vẫn được nhận những ưu đãi từ phía Việt Nam.
Nhưng, đó chỉ là một phần, cái quan trọng hơn, là tránh được rủi ro tiềm tàng về pháp lý hoặc chính trị ở Việt Nam khi mà cái “định hướng XHCN sẵn sàng ụp lên đầu bất cứ nhân vật nào.
Cách đây vài hôm, ngày 29/3, VinFast và bang North Carolina (Mỹ) ký kết ghi nhớ về việc xây dựng nhà máy với mức đầu tư 2 tỷ USD trong giai đoạn 1. Nhà máy của VinFast sẽ được đặt tại khu công nghiệp Triangle Innovation Point, Hạt Chatham với diện tích khoảng 800 ha. Và dự án này có giá trị đến 4 tỷ đôla đầu tư từ Việt Nam.
Đến đây, nhiều người giật mình.
Đến đây, người ta nhớ rõ: Những đại gia vừa tra tay vào còng, và bị đưa trong nhà tù đều là những người nổi tiếng giàu có và có những mối quan hệ, địa vị cứ tưởng là vững như núi, chắc như đồng.
Cả “Hằng Đại Nam” cho đến “Quyết Còi” đã vào nhà đá với những lý do, những tội lỗi mà bất cứ đại gia nào, công dân, doanh nghiệp nào làm ăn ở Việt Nam cũng có thể mắc phải. Và nhiều nguồn tin cho biết: Lắm đại gia khác đang thập thò ngoài cửa, chờ công an gọi tên.
Phải chăng, trong tình trạng đó, thì vẫn câu binh lược: “Tẩu vi thượng sách” đang được áp dụng triệt để trong trường hợp này.
04.04.2022
Vũ Mai